Καλέστε μας: ++30 213 0067602

Ήπαρ

Οι Χειρουργικές παθήσεις του Ήπατος

Καλοήθεις όγκοι ήπατος

Η διαγνωστική προσέγγιση αυτών των βλαβών περιλαμβάνει όλες τις σύγχρονες απεικονιστικές τεχνικές (υπερηχογράφημα, αξονική ή μαγνητική τομογραφία, PET CT) και σε κάποιες περιπτώσεις τη διαδερμική λήψη βιοψιών (FNA, FNAB) ή τη διαγνωστική λαπαροσκόπηση. Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δίδεται στους ασθενείς με ιστορικό κακοήθειας του πεπτικού, του μαστού, του πνεύμονα ή άλλων οργάνων έτσι ώστε να αποκλεισθεί η πιθανότητα ηπατικής μεταστατικής νόσου.

Α.  Αιμαγγείωμα

Αποτελεί τη συχνότερη καλοήθη εστιακή ηπατική βλάβη (ανευρίσκεται σχεδόν στο 10% του πληθησμού, με τις γυναίκες να προσβάλλονται περισσότερο). Στην πλειοψηφία τους, τα αιμαγγειώματα είναι ασυμπτωματικά. Τα συμπτώματα εμφανίζονται μόνο σε ευμεγέθεις βλάβες (άνω των 5 cm) και μπορεί να περιλαμβάνουν πόνο, αίσθημα πρώιμης γαστρικής πλήρωσης, ανορεξία, ναυτία κ.α. Ο κίνδυνος αυτόματης ρήξης αυτών είναι πολύ μικρός και η κακοήθης εξαλλαγή εξαιρετικά σπάνια.
Οι θεραπευτικές επιλογές είναι ο εμβολισμός (ιδιαίτερα σε περιπτώσεις αυτόματης ή τραυματικής ρήξεως με ακόλουθη ενδοκοιλιακή αιμορραγία), η χειρουργική εκπυρήνιση της βλάβης και η ανοικτή ή λαπαροσκοπική τυπική ή άτυπη ηπατεκτομή επί λίαν ευμεγέθων αιμαγγειωμάτων είτε ενοχλητικής συμπτωματολογίας είτε επιπλοκών όπως θρόμβωση, ασβεστοποίηση, ίνωση, σύνδρομο Kasabach-Merritt (θρομβοπενία εκ καταναλώσεως), και σύνδρομο Bornman-Terblanche-Blumgart (εμπύρετο και κοιλιακό άλγος).

Β.  Εστιακή Οζώδης Υπερπλασία
Η βλάβη αυτή απαντάται κυρίως σε νέες γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας, είναι ασυμπτωματική στην πλειονότητα των περιπτώσεων, αποτελεί συνηθέστερα τυχαίο απεικονιστικό εύρημα και πρέπει να διαφοροδιαγιγνώσκεται από το ηπατικό αδένωμα ή το ινοπεταλιώδες ηπατοκυτταρικό καρκίνωμα. Χρήζει μόνο απεικονιστικής παρακολούθησης και δεν υφίσταται ποτέ κακοήθη εξαλλαγή ή αυτόματη ρήξη.
Η χειρουργική εξαίρεση (τυπική ή άτυπη ηπατεκτομή) αποτελεί σπάνια θεραπευτική επιλογή επί ύπαρξης ευμεγέθους βλάβης με ηχηρή συμπτωματολογία .

Γ.  Ηπατικό Αδένωμα
Πρόκειται για ηπατική εστιακή βλάβη που απαντάται σχεδόν αποκλειστικά σε γυναίκες, ιδιαίτερα σε αυτές που λαμβάνουν αντισυλληπτική αγωγή. Είναι συνήθως μονήρης, κύρια στο δεξιό ηπατικό λοβό και ποικίλει σε μέγεθος από 1 έως 30 cm. Πολλαπλά αδενώματα παρουσιάζονται σε ασθενείς με νοσήματα διαταραχής μεταβολισμού του γλυκογόνου τύπου I και III, ενώ αδενωμάτωση (>10 αδενώματα) μπορεί να παρατηρηθεί σε άτομα με έκθεση σε  αναβολικά στεροειδή ή ανδρογόνα. Τα ηπατοκυτταρικά αδενώματα συνήθως είναι ασυμπτωματικά (κλινική συμπτωματολογία εμφανίζεται σε λίαν ευμεγέθεις όγκους) και παρουσιάζουν περίπου 5% ποσοστό κακοήθους εξαλλαγής σε ηπατοκυτταρικό καρκίνωμα. Ο κίνδυνος αυτόματης ρήξης είναι περίπου 30 – 50% ιδιαίτερα κατά την διάρκεια της κύησης ή στην περίοδο της λοχείας.

Για την πιθανότητα εξαλλαγής, αύξησης του μεγέθους με επακόλουθη συμπτωματολογία και αυτόματης ρήξης, συνίσταται η προφυλακτική εξαίρεση του ηπατικού αδενώματος ανεξαρτήτως μεγέθους πλέον και οι μέθοδοι που χρησιμοποιούμε είναι η ανοικτή ή η λαπαροσκοπική τυπική ή άτυπη ηπατεκτομή.

Κυστικά νοσήματα του ήπατος

Η εκτεταμένη χρήση των σύγχρονων απεικονιστικών μεθόδων στην καθημερινή ιατρική πρακτική (υπερηχογράφημα, αξονική και μαγνητική τομογραφία) έχουν οδηγήσει σε συχνότερη ανίχνευση ηπατικών κυστικών βλαβών.
Οι περισσότερες ηπατικές κύστεις είναι ασυμπτωματικές, μπορεί να είναι μονήρεις ή πολλαπλές, μικρές ή ευμεγέθεις, ανιχνεύονται τυχαία και είναι καλοήθεις. Η ενδελεχής λήψη του ατομικού και του οικογενειακού ιστορικού, η σχολαστική κλινική εξέταση, ο απεικονιστικός και ο εργαστηριακός έλεγχος οδηγούν στην ορθή διάγνωση σε όλες τις περιπτώσεις.

Α. Άπλες ηπατικές κύστεις
Αποτελούν σύνηθες ακτινολογικό εύρημα και σπανίως χρήζουν παρέμβασης. Η διάγνωση τίθεται με καλής ποιότητας απεικονιστικές τεχνικές. Σε περίπτωση συμπτωματολογίας ή βαθμιαίας αύξησης του μεγέθους τους, μπορεί να χρειαστεί χειρουργική εξαίρεση ή αφαίρεση μέρους του τοιχώματος αυτών (της οροφής της βλάβης) για αποσυμφόρηση αλλά και για διαγνωστικούς λόγους. Αυτές είναι παρεμβάσεις οι οποίες πλέον διενεργούνται και λαπαροσκοπικά.

Β. Εχινόκοκκος κύστη του ήπατος
Είναι αποτέλεσμα παρασιτικής λοίμωξης του οργανισμού, όπου το παράσιτο (εχινόκοκκος) εγκαθίσταται στο ήπαρ και δημιουργεί μονήρεις ή πολλαπλές κυστικές βλάβες. Η διάγνωση τίθεται με τη λήψη προσεκτικού ιστορικού, τις απεικονιστικές εξετάσεις και τον ορολογικό αιματολογικό έλεγχο.
Είναι νόσημα που συχνά χρήζει χειρουργικής αντιμετώπισης λόγω των κινδύνων της λοίμωξης οι οποίες ειναι : η επιμόλυνση της κύστης, η ρήξη της κύστης εντός της περιτοναϊκής κοιλότητας με επακόλουθη γενικευμένη αναφυλακτική αντίδραση και η απόφραξη του χοληφόρου συστήματος. Ο ασθενής λαμβάνει αντιβιοτική (αντιελμινθική) αγωγή προεγχειρητικά και οδηγείται στο χειρουργείο όπου ο τύπος της επέμβασης ποικίλλει ανάλογα με το μέγεθος και την εντόπιση της κύστης (εκτομή τμήματος του τοιχώματος με έκπλυση της κυστικής κοιλότητας με ειδικά διαλύματα, περικυστεκτομή, άτυπη ή τυπική ηπατεκτομή).

Πρωτοπαθής καρκίνος του ήπατος

A. Ηπατοκυτταρικός καρκίνος – Ηπάτωμα
Ο ηπατοκυτταρικός καρκίνος είναι το πιο συχνό πρωτοπαθές κακόηθες νεόπλασμα του ήπατος , με την ετήσια επίπτωσή του να αυξάνει διαρκώς.
Παρατηρείται κατά κύριο λόγο σε ασθενείς με ηπατική κίρρωση – ανεξαρτήτως αιτιολογίας – ενώ αναπτύσσεται  πολύ συχνά και σε ασθενείς με χρόνια ιοφορία από τον ιό της ηπατίτιδας Β ή της ηπατίτιδας C.
Η διάγνωση του ηπατοκυτταρικού καρκίνου βασίζεται στον κλινικό, εργαστηριακό και απεικονιστικό έλεγχο ενώ σε κάποιες περιπτώσεις είναι απαραίτητη η ιστολογική επιβεβαίωση η οποία διενεργείται με βιοψία δια λεπτής βελόνης υπό αξονικό τομογράφο ή υπερηχογράφημα.
Η θεραπεία του ηπατοκυτταρικού καρκινώματος εξαρτάται απ’ την ύπαρξη ή όχι κιρρώσεως, το βαθμό της ηπατικής ανεπάρκειας, τη σωματική κατάσταση του ασθενούς και την συνύπαρξη άλλων σοβαρών νοσημάτων. Ο θεραπευτικός σχεδιασμός περιλαμβάνει την τυπική ή την άτυπη ηπατεκτομή, τη μεταμόσχευση ήπατος, και σε συγκεκριμένες περιπτώσεις άλλες τεχνικές τοπικής καταστροφής του όγκου, όπως ο χημειοεμβολισμός, η χρήση ραδιοσυχνοτήτων, η χημειοθεραπεία κ.α  ή τελός το συνδιασμό των παραπάνω μεθόδων.
Η απόφαση αυτή λαμβάνεται πάντοτε από το Ογκολογικό Συμβούλιο.

Ηπατοκυτταρικός καρκίνος και ηπατεκτομή
Η ηπατεκτομή έχει εξαιρετικά καλά αποτελέσματα με ποσοστά πενταετούς επιβίωσης έως και 40-70%, σε ασθενείς με ηπατοκυτταρικό καρκίνο χωρίς ηπατική κίρρωση, επί απουσίας μεταστατικής νόσου και εφόσον η νόσος περιορίζεται σε ένα ανατομικό ημιμόριο του ήπατος. Οι ασθενείς με συνοδό κίρρωση του ήπατος θεωρούνται υποψήφιοι για ηπατεκτομή εφόσον η κίρρωση είναι καλώς αντιρροπούμενη και υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται και τα λοιπά ογκολογικά κριτήρια.

Ηπατοκυτταρικός καρκίνος και χημειοεμβολισμός
Μερικοί ασθενείς που δεν είναι υποψήφιοι για χειρουργική επέμβαση μπορεί να επωφεληθούν από το χημειοεμβολισμό. Κατά την διάρκεια αυτού μέσω μίας αρτηρίας του μηρού τοποθετείται ένας καθετήρας στο αγγείο που τροφοδοτεί τον όγκο στο ήπαρ, και μέσω αυτού γίνεται έγχυση χημειοθεραπευτικού φαρμάκου και σωματιδίων που διακόπτουν την αιματική ροή στον όγκο προκαλώντας τη νέκρωση αυτού. Σε κάποιες περιπτώσεις ο χημειοεμβολισμός διενεργείται προ της ηπατεκτομής με στόχο τη συρρίκνωση του όγκου με πολύ καλά αποτελέσματα.

Ηπατοκυτταρικός καρκίνος και ραδιοσυχνότητες
Οι ραδιοσυχνότητες εφαρμόζονται με τη τοποθέτηση μίας ή πολλών ακίδων στο κέντρο του όγκου. Οι ακίδες ραδιοσυχνοτήτων συνδέονται με μία γεννήτρια ραδιοσυχνοτήτων και προκαλούν παραγωγή υψηλής θερμοκρασίας στο κέντρο του όγκου, οδηγώντας σε νέκρωση αυτού. Η εφαρμογή τους μπορεί να γίνει διαδερμικά υπό την καθοδήγηση  αξονικού τομογράφου ή και υπερηχογραφήματος (με την χορήγηση μέθης) ή και διεγχειρητικά (κατά την διάρκεια του χειρουργείου).
Τα αποτελέσματα των ραδιοσυχνοτήτων είναι πολύ καλά ιδιαίτερα για μικρούς όγκους ενώ η διαδερμική εφαρμογή τους απαιτεί παραμονή στο νοσοκομείο μόλις μίας ημέρας.

Ηπατοκυτταρικός καρκίνος και μικροκύματα
Το σκεπτικό των μικροκυμάτων είναι ίδιο με αυτό των ραδιοσυχνοτήτων. Τοποθετείται μία ακίδα στο κέντρο του όγκου διαδερμικά υπό την καθοδήγηση  αξονικού τομογράφου ή και υπερηχογραφήματος (με την χορήγηση μέθης) ή και διεγχειρητικά (κατά την διάρκεια του χειρουργείου) η οποία συνδέεται με μία γεννήτρια μικροκυμάτων, προκαλώντας θερμική νέκρωση του όγκου. Τα αποτελέσματα αυτής της τεχνικής είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, ιδιαίτερα για μικρούς όγκους.

Β. Ενδοηπατικό χολαγγειοκαρκίνωμα
Το ενδοηπατικό χολαγγειοκαρκίνωμα είναι άλλος τύπος πρωτοπαθούς καρκίνου του ήπατος ο οποίος παρατηρείται τα τελευταία χρόνια με αυξημένη συχνότητα.
Υπάρχουν αρκετοί προδιαθεσικοί παράγοντες όπως για παράδειγμα η χρόνια ιοφορία από τον  από τον ιό της ηπατίτιδας Β και  της ηπατίτιδας C, η έκθεση σε τοξικές ουσίες καθώς και η ηπατική κίρρωση.
Η διάγνωση του ενδοηπατικού χολαγγειοκαρκινώματος τίθεται μέσω των απεικονιστικών τεχνικών και σε κάποιες περιπτώσεις της λήψης βιοψιών.
Η θεραπεία του  ενδοηπατικού χολαγγειοκαρκινώματος είναι κατά κανόνα χειρουργική και σχεδιάζεται από τις συναφείς ειδικότητες στο Ογκολογικό Συμβούλιο.

Μεταστατικός καρκίνος του ήπατος

Α. Mεταστατικός καρκίνος του ήπατος από παχύ έντερο
Οι ηπατικές μεταστάσεις από καρκίνο του παχέος εντέρου αποτελούν την πιο συχνή κακοήθεια του ήπατος.
Η  διάγνωση της νόσου τίθεται με τις απεικονιστικές μεθόδους (μαγνητική τομογραφία, αξονική τομογραφία, PET scan) και τις εργαστηριακές αναλύσεις (βιοχημικός έλεγχος και καρκινικοί δείκτες). Η θεραπευτική αντιμετώπιση βασίζεται στην προσέγγιση της παθήσεως από το Ογκολογικό Συμβούλιο και με το σωστό εξατομικευμένο σχεδιασμό (συνήθέστερα προηγείται χημειοθεραπεία, ακολουθεί ηπατεκτομή και ξανά χημειοθεραπεία) τα αποτελέσματα είναι πλέον πολύ καλά σχετικά με την επιβίωση των ασθενών (πάνω από το 30 –  50% των ασθενών με ηπατική μεταστατική νόσο θα ιαθεί).

Β. Μεταστατικός καρκίνος του ήπατος με πρωτοπαθή εστία εκτός του παχέος εντέρου
Υπάρχει μία πληθώρα πρωτοπαθών νεοπλασμάτων τα οποία μπορούν να δώσουν ηπατικές μεταστάσεις εκτός από τα νεοπλάσματα του παχέος εντέρου. Τα συνηθέστερα εξ’ αυτών είναι το αδενοκαρκίνωμα του στομάχου, του μαστού, το υπερνέφρωμα, το πρωτοπαθές αδενοκαρκίνωμα του επινεφριδίου, το αδενοκαρκίνωμα του παγκρέατος και τέλος διάφοροι νευροενδοκρινικοί όγκοι (καρκινοειδείς και μη καρκινοειδείς).
Η διάγνωση αυτών των νεοπλασμάτων γίνεται με βάση το ιστορικό του ασθενούς καθώς και με έναν συνδυασμό απεικονιστικών τεχνικών και λήψης βιοψιών υπό αξονική τομογραφία ή ενδοσκοπικό υπερηχογράφημα.
Η αντιμετώπιση αυτoύ του τύπου των ηπατικών μεταστάσεων ποικίλλει και εξαρτάται από το στάδιο και την έκταση της πρωτοπαθούς εστίας, από την ανταπόκριση ή μη στη χημειοθεραπεία καθώς και από άλλους παράγοντες.

Πρόσφατες Δημοσιεύσεις

Αρχείο

Διεύθυνση

Καρνεάδου 45, Κολωνάκι, Αθήνα
Τηλ.: (++30) 213 0067602
Κιν.: (++30) 6946 790321

Που Χειρουργούμε